De Obabakoak a Obaba: a adaptación caleidoscópica
Resumen
O obxecto deste artigo, no marco dos estudos filmoliterarios, é elaborar unha análise de Obaba (2005), a adaptación cinematográfica da novela de Bernardo Atxaga Obabakoak (1989) levada a cabo por Montxo Armendáriz. Préstase especial atención ao guión como ferramenta intermedia no proceso de transdución dun medio a outro, reivindicando o seu dobre papel como hipertexto do libro e hipotexto do filme. A obra de Atxaga presenta unha dificultade engadida ao tratarse dun ciclo de contos, o que leva a Armendáriz a procurar estratexias narrativas que tratan de emular algúns dos procedementos literarios, eliminando outros e engadindo novas perspectivas que afectan á focalización, o uso dos narradores e o elemento metanarrativo. De tal xeito, esta adaptación caleidoscópica e poliédrica constrúe un texto autónomo que dialoga co hipotexto literario nun universo común que comparten ambos creadores.
- Referencias
- Cómo citar
- Del mismo autor
- Métricas
Armendáriz, Montxo. 2006. Obaba / Guión de Montxo Armendáriz. Barcelona: Ediciones B.
Armendáriz, Montxo (dir.). 2005. Obaba. Oria Films.
Arnoux, Martine. 2007. «El cineasta del consenso». En Montxo Armendáriz: Itinerarios, coordinado por Hilario Rodríguez, 235-241. Madrid: Ocho y Medio.
Atxaga, Bernardo. 1987. Obabakoak. Donostia: Erein.
Atxaga, Bernardo. 1997. Obabakoak. Traducido por Bernardo Atxaga. Barcelona: Grupo Zelta.
Belategui, Oskar. 2005. «Montxo Armendáriz: «Mi sobriedad es una decisión ética»». ABC, 16 de setembro. Acceso o 14 de xuño de 2018. Web.
Casas, Quim. 2007. «Teoría de los opuestos». En Montxo Armendáriz: Itinerarios, coordinado por Hilario Rodríguez, 50-64. Madrid: Ocho y Medio.
Genette, Gérard (1962) 1989. Palimpsestos. La literatura en segundo grado. Traducido por Celia Fernández Prieto. Madrid: Taurus.
Heredero, Carlos F. 2005. «Obaba». Dirigido por 348: 28-29.
Kozloff, Sarah. 1997. Invisible Storytellers: Voice-Over Narration in American Fiction Film. Berkeley: University of California Press.
Pérez Bowie, José Antonio. 2012. Leer el cine: la teoría literaria en la teoría cinematográfica. Salamanca: Ediciones Universidad de Salamanca.
Pérez Romero, Enrique. 2007. «Obaba (2006). Vox populi dixit». En Montxo Armendáriz: Itinerarios, coordinado por Hilario Rodríguez, 168-177. Madrid: Ocho y Medio.
Piña, Begoña. «Se puede ir tras la naturaleza del misterio, pero nunca se encuentra». La Gran Ilusión. Web.
Ramadan Hanafy, Hanafy. 2002. La narrativa de Bernardo Atxaga. Análisis semiótico de Obabakoak. Tese doutoral, Universidad de Oviedo. Web.
Reviriego, Carlos. 2005. «Montxo Armendáriz: el hechicero de Obaba». El Cultural, 15 de setembro. Web.
Rodríguez, Enma. 1989. «Bernardo Atxaga: me gusta la sobriedad». El Mundo Cultura, 16 de novembro, 1.
Sánchez Noriega, José Luis. 2000. De la literatura al cine: Teoría y análisis de la adaptación. Barcelona: Paidós.
Slemon, Stephen. 1995. «Magic Realism as Postcolonial Discourse». En Magical Realism. Theory, History, Community, editado por Lois Parkinson Zamora e Wendy B. Faris, 407-426. Durham e Londres: Duke University Press.
Stam, Robert, Robert Burgoyne y Sandy Flitterman-Lewis. 1999. Nuevos conceptos de la teoría del cine: estructuralismo, semiótica, narratología, psicoanálisis, intertextualidad. Barcelona: Paidós.
Wolf, Sergio. 2001.Cine/literatura. Ritos de pasaje. Bos Aires: Paidós.
Artículos similares
- Patrícia Infante Da CÂmara, Literatura comparada e literatura-mundo: enquadramento disciplinar , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 9 (2019): Desafíos del Peninsularismo
- Zahra Nazemi, Antiguas perspectivas en el discurso moderno: tópicos literarios en la búsqueda de la paz , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 14 (2024): Memoria y trauma en la literatura hispano-germana
- Fernando Sanz Ferreruela, Nacionalcatolicismo y censura como factores condicionantes de la adaptación cinematográfica de obras literarias en la España de los años cuarenta: La fe, de Rafael Gil (1947) , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 8 (2018): Literatura comparada en China
- Vanessa Montesi, Las otras voces de Boris Vian: traducciones interlingüísticas e intermediales de L’Écume des jours y su recepción en el Reino Unido , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 9 (2019): Desafíos del Peninsularismo
- Hernan Dario Bermudez Ruiz, Del realismo mágico de Gabo a la narcoliteratura. Una mirada crítica comparativa entre algunos de sus elementos literarios. El caso de Sin tetas no hay paraíso (2005) de Gustavo Bolívar, Rosario Tijeras (2016) de Jorge Franco y La cuadra (2016) de Gilmer Mesa , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 15 (2025): Edgar Allan Poe: Diálogos entre literatura y arte
- Carlos Redondo Sánchez, «Expiación», de la novela al film , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 1 (2011): Xenografías
- Laura Lázaro-Palencia, Ana González-Rivas Fernández, La casa de Flanagan: Procesos de adaptación y apropiación de la obra de Edgar Allan Poe en La caída de la casa Usher (Netflix, 2023) , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 15 (2025): Edgar Allan Poe: Diálogos entre literatura y arte
- Natalia Prunes, Agostina Weler, Una reflexión sobre la pluralidad de voces: traducción, adaptación e invención de las citas de autoridad en la versión en castellano del vocabulaire européen des philosophies [VEP] , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 7 (2017): Comparando los intraducibles
- Alfonso Martín-Jiménez, «Yo mismo soy la materia de mi libro»: la evolución histórica del género ensayístico-argumentativo , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 6 (2016): Europa prometida: crisis y redefinición de la identidad literaria y cultural europea
- Antonio Sáez Delgado, Relaciones literarias entre Portugal y España 1890-1936: hacia un nuevo paradigma , 1616: Anuario de Literatura Comparada: Vol. 4 (2014): Relaciones culturales ibéricas
También puede Iniciar una búsqueda de similitud avanzada para este artículo.